TARİHİ ARZ DALGASI FİYATLARI EZİYOR

Küresel doğal gaz piyasaları, 2022'deki enerji krizinden bu yana en sert düşüşünü yaşıyor. ABD, Katar ve Avustralya öncülüğünde devreye giren dev LNG projeleri, piyasaya rekor miktarda arz sunarken, talepteki ılımlı artış bu yükü kaldıramıyor .

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, 2026 yılında küresel LNG arzı yüzde 7 oranında artarak 2019'dan bu yana en hızlı büyümeyi kaydedecek . Kpler analizine göre ise bu artış yüzde 10,2'yi bulabilir ve toplam LNG arzı 4,75 milyar tona ulaşabilir .

FİYATLARDAKİ ÇÖKÜŞ RAKAMLARA YANSIDI

Arz baskısı fiyatlara doğrudan yansıdı. Avrupa'da TTF doğal gaz fiyatları 2025 ortalaması olan 14,2 dolar/MMBtu seviyesinden 9,5-9,7 dolar/MMBtu bandına geriledi . Asya'da JKM fiyatları ise 12,45 dolar/MMBtu'dan 8,8-9,9 dolar/MMBtu seviyesine düştü .

Yatırım bankası Goldman Sachs, Avrupa gaz fiyatlarının 2027 ortasına kadar yüzde 35 daha düşebileceği öngörüsünde bulundu . Rapora göre, 2025-2030 arasında küresel LNG arzı yüzde 50'den fazla artacak ve bu durum fiyatlar üzerinde uzun vadeli baskı oluşturacak .

ABD PİYASASI GÖRECELİ DİRENÇLİ

Küresel düşüşten en az etkilenen piyasa ABD oldu. Enerji Enformasyon İdaresi (EIA), Henry Hub doğal gaz fiyatlarının 2026'da sadece yüzde 2 gerileyerek 3,50 dolar/MMBtu civarında kalmasını bekliyor . Bunun temel nedeni, yeni LNG ihracat tesislerinden gelen güçlü talep .

Ancak EIA, 2027'de fiyatların yüzde 33 sıçrayarak 4,60 dolar/MMBtu'ya yükseleceğini öngörüyor . Bu tahmin, "dip öncesi vadi" olarak nitelendiriliyor.

TALEP DİNAMİKLERİ DEĞİŞİYOR

Arz artışının yanı sıra talep cephesinde de önemli değişimler yaşanıyor. IEA, 2026'da küresel gaz talebinin yüzde 2 civarında artacağını öngörürken, bu artışın lokomotifi Asya olacak . Çin ve Hindistan öncülüğünde Asya talebinin yüzde 4'ün üzerinde büyümesi bekleniyor .

Buna karşılık Avrupa'da talep yüzde 2 düşecek, Kuzey Amerika'da ise artış yüzde 1'in altında kalacak . Avrupa'nın sanayi üretimindeki zayıflık ve ılıman iklim koşulları talebi baskılıyor.

ALICI PİYASASI DÖNEMİ BAŞLIYOR

Uzmanlar, 2026'nın küresel gaz piyasalarında "alıcı piyasası" döneminin başlangıcı olduğunu vurguluyor . Yeni LNG projelerinin devreye girmesiyle birlikte ithalatçı ülkeler daha avantajlı konuma geçerken, fiyat belirleme gücü satıcılardan alıcılara kayıyor .

Vitol'un LNG başkanı Pablo Galante Escobar, "2024'ten 2030'a kadar yüzde 50'den fazla ek arz görüyoruz ve bu piyasaya ciddi stres getirecek" değerlendirmesinde bulundu .

KATAR ŞOKU SONRASI TOPARLANMA

Mart başında ABD'nin İran'a yönelik saldırıları nedeniyle Katar'ın LNG üretiminde yaşanan kapanma, küresel arzın yüzde 20'sini geçici olarak devre dışı bırakmıştı . Enverus analizine göre bu durum fiyatlarda yüzde 55'lik ani sıçramaya neden olmuş, ancak etkiler kısa sürede dengelenmişti .

Katar'ın üretime dönmesiyle birlikte arz fazlası endişeleri yeniden ön plana çıktı.

TÜRKİYE AÇISINDAN DURUM

Doğal gaz ihtiyacının tamamına yakınını ithal eden Türkiye için küresel fiyatlardaki düşüş olumlu bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Cari açık üzerinde baskı yaratan enerji faturasının 2026'da düşmesi beklenirken, sanayide gaz maliyetlerinin azalması rekabet gücünü artırabilir.

Ancak uzmanlar, spot piyasadaki düşüşün uzun vadeli kontratlara hemen yansımayabileceği, etkinin bir süre gecikmeli görüleceği uyarısında yapıyor.